Psychotische stoornissen komen vaak samen voor met PTSS (posttraumatische stressstoornis). Vroeger werd gedacht dat psychoses vooral een genetische factor hadden, maar omgevingsfactoren blijken een grotere rol te spelen dan gedacht! We leggen het uit in deze blog.

Wat is een psychose?

Tijdens een psychose raakt iemand zijn grip op de realiteit kwijt. Iemand kan dingen ervaren die er niet zijn, bijvoorbeeld stemmen horen of dingen zien (hallucinaties). Ook kan iemand overtuigd zijn van bepaalde ideeën, terwijl deze helemaal niet kloppen (wanen). Er zijn verschillende psychotische stoornissen, zoals schizofrenie, maar ook kunnen psychoses voorkomen bij depressie, bipolaire stoornissen en ptss.

Wat gebeurt er tijdens een psychose?

Wat er precies gebeurt in het brein tijdens een psychose is nog niet bekend. Als je een psychose hebt, verwerken je hersenen de prikkels anders, het netwerk in je hersenen is verstoord en uit balans. Bekend is dat de neurotransmitters (zoals dopamine, glutamaat en GABA) uit hun evenwicht zijn, het dopaminesysteem is bijvoorbeeld heel actief. Waarom dit zo is, dat weten we nog niet.

Relatie tussen trauma en psychose

Er zijn verschillende manieren waarop psychose en trauma aan elkaar verbonden zijn:

1. Een psychose kan traumatisch zijn
2. (Meervoudig) trauma kan leiden tot psychose

Psychose is traumatiserend

Psychoses zijn meestal eng. De meeste psychotische mensen zullen zich dan ook angstig tonen en vanuit deze angst kunnen zij rigoureuze beslissingen nemen. Sommigen kunnen een suïcidepoging doen, automutileren, anderen aanvallen, schreeuwen, of zelfs in het ziekenhuis een infuus lostrekken uit angst dat er iets slechts in het infuus zit. Dit maakt dat psychoses voor de persoon en diens omgeving, heftige gevolgen kunnen hebben. 

Van trauma naar psychose

De meeste psychoses lijken een herhaling te zijn van wat er eerder in het leven heeft plaatsgevonden. Zo kan iemand die straffende ouders heeft gehad, stemmen horen die steeds vertellen dat ze het leven niet waard zijn en zichzelf van kant moeten maken. Iemand die ontvoerd is geweest, kan visuele hallucinaties krijgen van enge monsters of figuren die hem/haar komen halen of vermoorden. Om deze reden is het ook heel belangrijk om te vragen wat er allemaal met iemand is gebeurd in het leven, wanneer er sprake is van psychotische problematiek. Traumabehandeling kan in deze helpen om de psychoses te doen verminderen.

Accepteren van de diagnose

De grootste uitdaging rondom psychose is de persoon zover krijgen dat hij/zij/hun accepteert dat er sprake is van psychotische problematiek. Een diagnose als deze kan ook een (her)traumatiserend of invaliderend effect hebben, omdat je krijgt te horen dat er “iets mis met je is”. Dit raakt vaak aan gevoelige snaren van vroegere afwijzing en afkeuring. Hier komt veel schaamte bij kijken. Echter heeft het accepteren van de diagnose “psychotische stoornis”, toch als effect dat een behandeling tot stand kan komen. Hoe eerder een behandeling kan worden ingezet, hoe beter ermee te leven valt. 

Lotgenoten

Er zijn veel websites over psychoses, denk aan psychosenet, en ook lotgenotengroepen. Het lezen over psychoses of het delen van ervaringen met lotgenoten kan helpen om te accepteren wat er aan de hand is en om te leren leven met de gevolgen van psychose. 

Helpt onze blog jou en wil je graag bijdragen aan het voortbestaan van de blog? Dan kun je een donatie doen via PayPal. Dat waarderen we enorm!